Home / Ngữ văn 10 / Đại cáo bình ngô – Soạn văn lớp 10

Đại cáo bình ngô – Soạn văn lớp 10

Website: Soạn văn lớp 10, chúng tôi sẽ giúp bạn soạn bài Bình ngô đại cáo của nguyễn trại lớp 10 từ cơ bản đến nâng cao,. soạn ngữ văn lớp 10,soạn bài,bai soan ngu van 10,hoc tot ngu van 10,soan van lop 10,soan van 10, luyện thi học sinh giỏi, thi tốt nghiệp,  giải các câu hỏi trong sách giáo khoa một cách ngắn gọn súc tích dễ hiểu

Các bài soạn văn lớp 10 trong tập 1: Click here

ĐẠI CÁO BÌNH NGÔ

(Bình Ngô đại cáo)

1. Vào cuối thế kỉ XIV, đất nước ta ở vào tình trạng hết sức rối ren. Hồ Quý Li lên thay nhà Trần mang nhiều tham vọng. Thế nhưng sức đề kháng của nhà Hồ trước âm mưu xâm lược của quân Minh cũng chỉ như ngọn đèn trước gió, chỉ leo lét được nửa năm rồi tắt hẳn. Trong hoàn cảnh ấy, hơn lúc nào hết ý chí bất khuất của dân tộc được phát ngôn bằng một cao trào đấu tranh rộng lớn, thu hút đông đảo mọi tầng lớp tham gia. Cuộc tụ nghĩa Lam Sơn nổi lên như là một đỉnh cao của cao trào ấy.

        Nguyên Trãi đến với Lê Lợi ngay trong những ngày trứng nước. Ông cùng Lê Lợi xây dựng một đường lối chính trị,’quân sự đúng đắn, táo bạo đưa lực lượng từ yếu đến mạnh, ít có thể địch nhiều. Cho đến khi có thể đấu tranh ngoại giao với giặc, Nguyễn Trãi lại trực tiếp là ngưòi chắp bút lập ngôn, dụ giặc ra hàng. Chiến thuật “tâm công” (đánh vào lòng người) và tập văn Quân trung từ mệnh tập quả thực có sức mạnh hợn cả chục vạn quân.

        Không chỉ vậy, Nguyễn Trãi còn cùng Lê Lợi trực tiếp chỉ huy và đốc chiến nhiều trận chiến quan trọng có ý nghĩa quyết định tới sự thành công của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn. Ví như khi ông điều binh chiến dịch Chi Lăng – Xương Giang, quân ta đã đánh tan 15 vạn quân giặc do Liễu Thăng và Mộc Thạch chỉ huy từ Trung Quốc kéo sang, mở ra một bước ngoặt lớn về quân sự, tao điều kiện thuận lợi cho việc ngoại giao.

        Đất nước hoà bình, Nguyên Trãi lại đi đầu trong công cuộc tái thiết nước nhà. Ông vẫn một mực hiếu trung cho đến khi phải nhận cái án oan thảm khốc nhất lịch sử nước ta. Tư tưởng chính trị mà ông suốt đời phấn đấu và phụng sự hết mình là tư tưởng nhân nghĩa mà cái nền tảng là tình yêu nước và lòng thương dân.

        Với những đóng góp to lớn ấy, có thể nói Nguyên Trãi xứng đáng là một trong những nhân vật vĩ đại trong lịch sử nước ta.

2. Ngoài những tác phẩm của Nguyễn Trãi mà chúng ta đã được học như: Côn Sơn ca (Bài ca Côn Sơn), Bạch Đẳng hải khẩu (Cửa hiển Bạch Đằng), Đại cáo hình Ngô, Cảnh ngày hè (Bảo kính cảnh giới – bài 43)… còn có thể kể thêm các bài Cây chuối, Dục Thuý sơn (Núi Dục Thuý), Tùng, Thư lại dụ Vương Thông, Mộ xuân tức sự (Cuối xuân tức sự)…

Bấm 1 quảng cáo ủng hộ TINTUCQB

Hãy like fanpage để cập nhật thêm: TINTUCBQ.COM

 – Giới thệu một vài tác phẩm tiêu biểu:

        + Côn Sơn ca là khúc ca về bức tranh thiên nhiên tuyệt đẹp. Cảnh trí Côn Sơn với nhà thơ như là hai người bạn tâm giao. Thiên nhiên với tấm lòng tròn đầy đã dâng tặng tất cả cho cố nhân để rồi biến thành một lời ru êm ái nâng đỡ hồn người. Dẫu cái giai điệu có khoẻ khoắn anh hùng song về cơ bản, âm hưởng chủ đạo của Côn Sơn ca vẫn là tiếng thở dài bi thiết về kiếp nhân sinh.

        + Cuối xuân tức sự viết về mùa xuân ở cái thời điểm tận cùng của nó với một tâm trạng nuối tiếc bâng khâng. Tiếc xuân, tiếc đời, tiếc tuổi xuân là tâm trạng rất con người, rất nhân văn, rất đời thường của người anh hùng Nguyễn Trãi.

        + Cây chuối thể hiện cốt cách đa tình của người thi sĩ. Cây chuối với mùa xuân như một nỗi đợi chờ hò hẹn. Nó là một thứ tình yêu nhưng tình yêu ấy chẳng qua chỉ là một chút hương xuân, hương lòng thầm kín mà thôi.

        + Tùng là bài thơ có hai lớp nghĩa đan cài vào nhau. Cái chúng ta nhìn thấy là một cây tùng cốt cách cứng cỏi, thẳng ngay, còn đằng sau nó hàm chứa cái hoài bão của kẻ trượng phu.

        + Thư lại dụ Vương Thông là một trong những bức thư dụ hàng mẫu mực, trích trong Quân trung từ mệnh tập. Sức thuyết phục của bài là ở cái chất giọng sắc bén, ở những luận điểm không thể biện minh. Nó chứng tỏ sự khoé léo, tài ba của Nguyễn Trãi và tính ưu việt của chiến thuật “Tâm công”.

3. Phân tích vẻ đẹp tâm hồn của Nguyên Trãi qua một số câu thơ tiêu biểu.

Gợi ý: Tham khảo một số đoạn văn sau.

        – Về hai câu cuối bài Cuối xuân tức sự.

Trong tiếng cuốc kêu xuân đã muộn,

Đẩy sán mưa bụi nở hoa xoan.

… Lắng nghe thời gian đang mải miết trôi đi không cách gì cầm giữ được thì còn bồn chồn khắc khoải nào hơn là qua tiếng cuốc. Cứ đều đều, đơn điệu như không có gì đáng chú ý, ấy thế mà nó cứ chậm rãi cướp đi cái phần đẹp nhất của một năm, cái sự khởi đầu của tuổi trẻ. Còn gì đáng tiếc hơn khi “lực bất tòng tâm”, phần chủ thể không kìm giữ được cái khách thể cứ vận động khách quan ngoài ý muốn con người. Tiếc xuân, tiếc đời, tuổi xuân qua đi để chỉ còn là một hoài niệm, tâm trạng của Nguyên Trãi là tâm trạng rất con người, rất nhân văn mà con người ai chẳng thấy mình dù một lần trong đó.

(Lê Bảo, Nhà văn và tác phẩm troMỊ nhà trườn q

(Nguyễn Trãi), NXB Giáo dục, 1999)

–              Về hai câu kết bài Cảnh ngày hè (Bảo kính cảnh giới – bài 43).

Dễ cố Nqu cầm đàn một tiếng,

Dân giàu đủ khắp đòi phương.

[…] Nhìn cảnh sống của dân, đặc biệt là người lao động – những dân chài lam lũ – được yên vui, no đủ, Nguyễn Trãi ước có được chiếc đàn của vua Thuấn để gảy khúc Nam phong ca ngợi cảnh:

Dân giàu đủ khắp đòi phươnq.

Câu kết của bài thơ là một câu sáu chữ ngắn gọn, thể hiện sự dồn nén cảm xúc của cả bài. Điểm kết tụ của hồn thơ úc Trai không phải ở thiên nhiên, tạo vật mà chính là ở con người, ở người dân. Nguyễn Trãi mong cho dân được ấm no hạnh phúc: “dân giàu đủ” nhưng đó phải là hạnh phúc cho tất cả mọi người, mọi nơi: “khắp đòi phương”.

Thông thường mỗi khi nói đến người dân, thơ Nguyễn Trãi vẫn đượm một nỗi lo âu, trở trăn, dằn vặt. Bởi lẽ, với úc Trai, đem lại cuộc sống thái bình, hạnh phúc cho dân là món nợ suốt đời ông chưa trả được. Chỉ trong hai trường hợp ông nói đến dân với tất cả niềm hân hoan mãn nguyện: khi chiến thắng kẻ thù xâm lược, nhân dân được giải phóng và khi chiến thắng đói nghèo, nhân dân được yên vui, no đủ. Niềm vui của Nguyễn Trãi thể hiện trong bài thơ là thuộc trường hợp thứ hai; với Nguyễn Trãi vui hay buồn, lo âu hay thanh thản, tất cả đều xuất phát từ cuộc sống của nhân dân. Dù ở cung bậc và sắc thái tình cảm nào thì lòng úc Trai với dân chỉ là một:

Sách một hai phiên làm bầu bạn,

Rượu dăm ba chén đổi CÔIUỊ danh.

Nghèo tihưnqphận ấy Cầu dâu nữa,

Cầu một: ngồi coi đợi thái bình.

Mục lục các bài soạn:

4. Khái quát những giá trị cơ bản về nội dung và nghệ thuật của thơ văn Nguyễn Trãi.

        Xuất hiện ở đầu thế kỉ XV, văn chương của Nguyễn Trãi đã hội tụ đầy đủ và kết tinh xuất sắc hai nguồn cảm hứng lớn của văn học dân tộc trước đó và cả sau này, đó là cảm hứng yêu nước và cảm hứng nhân đạo.

        Về nghệ thuật, văn chương Nguyễn Trãi kết tinh trên cả hai bình diện cơ bản là thể loại và ngôn ngữ. Nguyễn Trãi là nhà văn chính luận kiệt xuất, là nhà thơ khai sáng văn học tiếng Việt. Ông đưa đến cho văn học dân tộc thể thơ Nôm Đường luật và nâng ngôn ngữ tiếng Việt lên một tầm cao lốn.

5. Phân tích một số nội dung thơ văn Nguyễn Trãi để làm sáng tỏ nhận định: “ơ Nguyên Trãi có sự kết hợp hài hoà giữa người anh hùng vĩ đại và con người đời thường”.

Gợi ý: Nhận định gồm hai khía cạnh:

–              Khía cạnh hình ảnh Nguyễn Trãi, người anh hùng vĩ đại có thể lấy dẫn chứng trong các tác phẩm Bình Ngô đại cáo, Thư lại dụ Vương Thông,… và triển khai thành các ý:

+ Hình ảnh Nguyên Trãi trong cuộc trường chinh oai hùng của dân tộc.

+ Tấm lòng của Nguyễn Trãi và nỗi niềm canh cánh vì nước vì dân.

–              Khía cạnh con người đời thường của Nguyễn Trãi có thể lấy dẫn chứng trong Cây chuối, Côn Sơn ca, Thuật hứng 24,… và triển khai thành các ý:

+ Cuộc sống vật chất thanh đạm của Nguyễn Trãi.

+ Ước vọng sống cuộc sống đời thường của Nguyên Trãi.

Sau khi chuẩn bị đủ tư liệu, cần lập dàn ý chi tiết trước khi viết bài.

Mục lục soạn văn lớp 10 – Học tốt ngữ văn 10

Bấm 1 quảng cáo giúp Admin nhé

About Học tốt ngữ văn

Check Also

Phú sông Bạch Đằng – Soạn văn lớp 10

Website: Soạn văn lớp 10, chúng tôi sẽ giúp bạn soạn bài phú sông bạch đằng của trương …